Physical Address
304 North Cardinal St.
Dorchester Center, MA 02124
Physical Address
304 North Cardinal St.
Dorchester Center, MA 02124

Bir film ya da dizi platforma yüklendiğinde iş sadece “dosyayı sunucuya koymak” değildir. Video farklı cihazlarda, farklı internet hızlarında ve farklı kalite beklentilerinde sorunsuz oynatılmalıdır. Bu yazıda Netflix gibi büyük ölçekli bir yayın platformunun içeriği nasıl dönüştürdüğünü, parçalara ayırdığını, depoladığını ve kullanıcıya en yakın noktadan nasıl servis ettiğini göreceksin.

Bir chat uygulaması ilk bakışta “A kullanıcısı B kullanıcısına mesaj yollar” kadar basit görünür. Ama işin içine gerçek zamanlı iletişim, grup mesajlaşması, okundu bilgisi, son görülme ve ölçeklenebilirlik girince sistem tasarımı daha ilginç hale gelir. Bu yazıda WhatsApp benzeri bir uygulamanın temel mimarisini, servislerin görevlerini ve mesajların sistem içinde nasıl aktığını adım adım göreceksin.

Instagram gibi bir uygulamayı tasarlarken mesele sadece fotoğraf yüklemek değildir. Asıl zorluk, kullanıcıların birbirini takip ettiği, gönderilere yorum ve beğeni bıraktığı, milyonlarca kişiye kişiselleştirilmiş akış gösterilen bir sistemi ölçeklenebilir hale getirmektir. Bu yazıda Instagram benzeri bir sistemin temel veri modelini, servis mimarisini ve newsfeed üretme yaklaşımını Mermaid diyagramlarıyla adım adım kuracağız.

Bir API tasarlarken aslında yalnızca bir fonksiyon, endpoint ya da servis metodu yazmış olmuyorsun. Başka geliştiricilerin senin sisteminle nasıl konuşacağını belirleyen bir sözleşme kuruyorsun. Bu yazıda iyi bir API’nin nasıl adlandırılması gerektiğini, hangi parametreleri istemesi gerektiğini, hataları nasıl ele alacağını ve büyük/veri yoğun cevaplarda nasıl davranacağını öğreneceksin.

Bu yazıda NoSQL veritabanlarının neden popüler olduğunu, hangi problemlere iyi çözüm sunduğunu ve hangi durumlarda SQL/RDBMS tarafının hâlâ daha doğru tercih olabileceğini öğreneceksin. Özellikle belge tabanlı veri modeli, yatay ölçekleme, Cassandra tarzı dağıtık mimari, quorum mantığı ve SSTable/compaction yapısını sade bir akışla ele alacağız.

Event-driven architecture, yani olay odaklı mimari, servislerin birbirine doğrudan “bana şu veriyi ver” diye sormak yerine sistemde gerçekleşen değişiklikleri olay olarak yayınladığı bir yaklaşımdır. Bu yazıda event bus, producer, consumer, event log, replay, tutarlılık ve teslim garantileri gibi temel kavramları sade bir sistem tasarımı bakışıyla öğreneceksin.

Bu yazıda event-driven services yaklaşımının neden ortaya çıktığını, publisher-subscriber modelinin mikroservisler arasındaki bağımlılıkları nasıl azalttığını ve bu mimarinin hangi durumlarda tehlikeli hale gelebileceğini öğreneceksin. Özellikle request-response mimarisiyle karşılaştırınca, mesajlaşma tabanlı sistemlerin neden daha esnek ama daha dikkatli tasarlanması gereken yapılar olduğunu göreceğiz.

Bir web sitesinin hızlı açılması çoğu zaman yalnızca uygulama kodunun iyi yazılmasıyla ilgili değildir. Kullanıcının isteği hangi sunucuya gidiyor, o sunucu kullanıcıya ne kadar uzak, içerik daha önce bir yerde saklanmış mı gibi sorular da performansı doğrudan etkiler. Bu yazıda CDN kavramını, yani Content Delivery Network yapısını, öncesindeki caching fikriyle birlikte sade bir şekilde öğreneceksin.

Bir sistemi hızlandırmak istediğinde akla gelen ilk tekniklerden biri caching olur. Bu yazıda cache’in ne işe yaradığını, neden her şeyi cache’e koyamadığımızı, cache hit oranının neden kritik olduğunu ve yanlış cache politikasının sistemi nasıl yavaşlatabileceğini öğreneceksin. Aslında bu çok basit: cache, tekrar tekrar yapılan işi azaltmak için sonucu bir yerde saklama fikridir. Ama işin zor kısmı “neyi saklayacağım, ne zaman güncelleyeceğim, dolunca neyi çıkaracağım?” sorularında başlar.

AI destekli kodlama, yazılım ekiplerinin çalışma hızını ciddi biçimde artırdı. Bu yazıda, bu hızın güvenlik ve dayanıklılık açısından neden yeni bir risk modeli oluşturduğunu, klasik güvenlik kontrollerinin neden geç kaldığını ve “Shift Left Code Risk Intelligence” yaklaşımının geliştirici akışına nasıl yerleştiğini öğreneceksin.